एआईबाट कलाकारका सिर्जना दुरुपयोग भएको भन्दै सुगम पोखरेलको कानुनी चेतावनी

Sugam Pokharel Warns Against Unauthorized AI Music Using His and Other Artists’ Creations

गायक सुगम पोखरेलले एआईको प्रयोग गरेर आफ्नोसहित अन्य कलाकारका सिर्जना अनुमति बिना YouTube र डिजिटल प्लेटफर्ममा राखी पैसा कमाइरहेको भन्दै त्यस्ता सामग्री तत्काल हटाउन चेतावनी दिएका छन्।

उनले सामाजिक सञ्जालमार्फत सार्वजनिक गरेको सन्देशमा एआईबाट तयार पारिएका यस्ता सामग्री कलाकारको अनुमति बिना सार्वजनिक गर्नु र त्यसबाट आम्दानी गर्नु गैरकानुनी काम भएको उल्लेख गरेका छन्। पोखरेलले देशभित्र वा विदेशमा बसेर, थाहा पाएर वा नपाएर गरिएको भए पनि यस्तो गतिविधि स्वीकार्य नहुने स्पष्ट पारेका छन्।

उनको सन्देशमा भनिएको छ कि अनुरोधलाई बेवास्ता गरिए प्रचलित कानुनअनुसार नेपाल वा संसारको जुनसुकै कुनामा भए पनि सम्बन्धित व्यक्तिलाई कानुनी दायरामा ल्याउन बाध्य हुनेछन्।

सुगमको यो अभिव्यक्ति नेपाली संगीत क्षेत्रमा बढ्दो एआई सामग्रीसम्बन्धी चिन्ताको संकेत हो। पछिल्लो समय लोकप्रिय कलाकारका गीत, आवाज, शैली र भावनासँग मिल्दोजुल्दो सामग्री एआईमार्फत तयार गरेर YouTube लगायतका प्लेटफर्ममा अपलोड गर्ने प्रवृत्ति देखिएको छ। केही सामग्री मनोरञ्जनका लागि बनाइएको दाबी गरिए पनि, कलाकारको अनुमति बिना त्यसलाई सार्वजनिक गरी मोनेटाइज गर्नु गम्भीर अधिकारसम्बन्धी विषय बन्न सक्छ।

सुगम पोखरेल नेपाली पप संगीतका स्थापित नाम हुन्। त्यसैले उनको सार्वजनिक चेतावनी केवल व्यक्तिगत असन्तुष्टि होइन, नेपाली संगीत उद्योगले सामना गरिरहेको नयाँ डिजिटल चुनौतीको संकेत पनि हो। कलाकार, गीतकार, संगीतकार, निर्माता र अधिकारधनीहरूका लागि एआईले सिर्जना गरेको यो नयाँ परिस्थिति सजिलो छैन।

YouTube जस्ता प्लेटफर्ममा कपीराइट दाबी, सामग्री हटाउने अनुरोध र मोनेटाइजेसन नियन्त्रण गर्ने प्रणाली उपलब्ध छन्। तर एआईबाट आवाज, शैली वा गीत पुनःनिर्माण गरिँदा कानुनी र प्राविधिक चुनौती अझ जटिल बन्न सक्छ।

सुगम पोखरेलको चेतावनीले अब नेपाली संगीत क्षेत्रमा एउटा ठूलो प्रश्न उठाएको छ—एआई सिर्जनशीलताको साधन हो कि कलाकारको अनुमति बिना प्रयोग गरिने नयाँ जोखिम?

यो बहस अब कलाकारको मात्र होइन, YouTuber, डिजिटल क्रिएटर, संगीत कम्पनी, कानुनी निकाय र श्रोतासम्म जोडिएको विषय बनेको छ। एआईको प्रयोग गर्न सकिन्छ, तर कलाकारको सिर्जना, आवाज, गीत वा पहिचान प्रयोग गर्दा अनुमति र अधिकारको सम्मान अनिवार्य छ भन्ने सन्देश सुगमको पोस्टले स्पष्ट पारेको छ।

यो पनि पढ्नुहोस: गायक सुजन चापागाईंको दाबी: सबै भाइरल च्याट मेरा होइनन्